โคลงกลอนของครูเทพ
พิมพ์ครั้งแรก 2485 พิมพ์ครั้งหลัง 2515
โดยองค์การคุรุสภาเป็นหนังสือพ็อกเกตบุ๊ครวม 3 เล่ม
ครูเทพ
(พ.ศ. 2419 - 2486)
 
ครูเทพ เป็นนามแฝงของ นายสนั่น เทพหัสดิน ณ อยุธยา หรือเจ้าพระยา ธรรมศักดิ์มนตรี ผู้เป็นทั้งกวี นักเขียนเรื่องสั้น ละคร ความเรียง และนักการศึกษา คนสำคัญ งานเด่นๆ มีอาทิ "ประชาสามัญของเรา" (21 ธ.ค. 2472) ที่ท่านนำ ทำนองเพลงชาวบ้าน คือ ลำนำพวงมาลัย ลำนำนกกระทุง มาใช้อย่างได้ จังหวะจะโคน และงดงาม กลอนชิ้นนี้ กล่าวถึงชีวิต ของชาวนาชาวไร่ ซึ่งเคยใช้ชีวิต ตามสบาย แบบทำงานบ้าง พักเล่นในช่วงเทศกาลบ้าง ไม่ได้ห่วงเรื่องเวลา หรือการทำงานเพื่อเงิน แต่วิถีชีวิตเช่นนี้ กำลังเปลี่ยนไป เพราะ
 
"เจ้าพวงมาลัยเอย
เจ้าเกิดทุรนทุราย เพราะเจ๊กแขกเข้ามาล่อ
ทั้งเครื่องกินเครื่องใช้ เจ้าทนไม่ไหวจริงหนอ
แม้แต่ข้าวก็ มีโรงรับจ้างสีเอย"
 
ชาวนาชาวไร่ เริ่มเปลี่ยนไป เป็นลูกจ้าง โรงงานอุตสาหกรรม ซึ่งท่านมองเห็นว่า ไม่ได้มีความเป็นอิสระ เหมือนกสิกร อีกต่อไป
 
"เจ้ากรรมกรเอย
อยู่ในนาคร หรือป่าดอนชนบท
เวลาเป็นของเขา ไม่ใช่ของเจ้าทั้งหมด
ขาดเงินทองก็ต้องอด ทุกสิ่งกำหนดค่าเอย"
! back ! ! home !